مالیات ۱۱۴ سکه مهریه | راهنمای کامل قوانین و معافیت ها

مالیات ۱۱۴ سکه مهریه
در حال حاضر، ۱۱۴ سکه مهریه مشمول مالیات بر مهریه نمی شود؛ زیرا بر اساس ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم، مهریه کلاً از مالیات معاف است. با این حال، طرحی در مجلس شورای اسلامی در دست بررسی است که در صورت تصویب نهایی، مهریه های بالای ۱۴ سکه مشمول مالیات پلکانی خواهند شد و ۱۱۴ سکه در بازه نرخ ۲ درصد مالیات قرار می گیرد.
موضوع مهریه، به عنوان یکی از مهم ترین حقوق مالی زنان در قوانین ایران، همواره کانون توجه و بحث های حقوقی و اجتماعی بوده است. در سال های اخیر، با نوسانات اقتصادی و افزایش ارزش سکه، بحث درباره ماهیت، نحوه مطالبه و به ویژه تبعات مالیاتی مهریه بیش از پیش مطرح شده است. ابهامات پیرامون تعلق مالیات به مهریه، به خصوص مهریه هایی با تعداد مشخص مانند ۱۱۴ سکه، سؤالات زیادی را در ذهن زوجین، کارشناسان حقوقی و عموم مردم ایجاد کرده است. در این مقاله، به صورت جامع و تخصصی به بررسی وضعیت حقوقی و مالیاتی ۱۱۴ سکه مهریه خواهیم پرداخت. ما تلاش خواهیم کرد تا با استناد به قوانین موجود و طرح های پیشنهادی، یک راهنمای شفاف و دقیق ارائه دهیم تا مخاطبان بتوانند با آگاهی کامل تری در این زمینه تصمیم گیری کنند.
وضعیت فعلی مالیات مهریه در ایران: معافیت یا شمول؟
برای درک دقیق وضعیت مالیاتی ۱۱۴ سکه مهریه، لازم است ابتدا به مبانی قانونی موجود در این خصوص پرداخته شود. نظام مالیاتی ایران، بر اساس اصول و مواد مشخصی، به درآمدها و اموال اشخاص مالیات تعلق می دهد. اما در مورد مهریه، وضعیت متفاوتی وجود دارد که عمدتاً ناشی از ماهیت حقوقی آن است.
تبیین ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم
یکی از مهم ترین مستندات قانونی در رابطه با معافیت مهریه از مالیات، ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم است. این ماده به صراحت بیان می دارد: جهیزیه منقول و مهریه، اعم از منقول و غیرمنقول، از پرداخت مالیات معاف است. این بدان معناست که صرف تعلق مهریه به زن، چه به صورت سکه، وجه نقد، ملک، خودرو یا هر دارایی دیگر، مستقیماً مشمول هیچ گونه مالیاتی نیست.
بر این اساس، از زمان عقد نکاح دائم یا موقت، زن مالک مهریه خود می شود و می تواند هرگونه تصرفی را در آن انجام دهد، بدون اینکه دولت از اصل مهریه مالیاتی دریافت کند. این معافیت مالیاتی، یکی از ویژگی های بارز مهریه در سیستم حقوقی ایران است که به عنوان پشتوانه ای مالی برای زن در نظر گرفته می شود. لذا، تمامی شایعات و ابهاماتی که در فضای عمومی مبنی بر تعلق مالیات به مهریه مطرح می شود، تا پیش از تصویب و اجرایی شدن هرگونه قانون جدیدی، فاقد وجاهت قانونی است.
تفاوت مالیات بر مهریه با مالیات بر معاملات ناشی از آن
اگرچه مهریه به خودی خود معاف از مالیات است، اما باید بین اصل مهریه و معاملاتی که ممکن است پس از تملک آن توسط زن انجام شود، تمایز قائل شد. این تفاوت، منبع بسیاری از سردرگمی ها و سوءبرداشت هاست.
در صورتی که مهریه به صورت سکه باشد و زن پس از دریافت آن، اقدام به فروش سکه ها کند، مالیات بر عایدی سرمایه (در صورت تصویب و اجرای قوانین مربوطه) یا مالیات بر نقل و انتقال سکه (که در سال های گذشته برای خریدهای کلان سکه وضع شده بود) ممکن است به سود حاصل از فروش این سکه ها تعلق گیرد. این مالیات به اصل مهریه نیست، بلکه به سودی است که از معامله و نقل و انتقال آن حاصل شده است.
به همین ترتیب، اگر مهریه به صورت اموال غیرمنقول مانند ملک یا خودرو تعیین شده باشد و زن پس از تملک مهریه، آن را به شخص ثالثی واگذار کند، مالیات های مربوط به نقل و انتقال ملک یا خودرو (مانند مالیات نقل و انتقال ملک یا مالیات نقل و انتقال خودرو) بر اساس قوانین مربوطه محاسبه و دریافت خواهد شد. این مالیات ها نیز به خود مهریه تعلق نمی گیرند، بلکه به فرایند انتقال مالکیت و معامله دارایی ها مربوط می شوند. این تمایز، نکته ای کلیدی در فهم صحیح وضعیت مالیاتی مهریه است و نشان می دهد که معافیت مهریه از مالیات، یک اصل پایدار در قانون مالیات های مستقیم محسوب می شود، مگر اینکه قانون جدیدی به تصویب برسد و آن را تغییر دهد.
طرح پیشنهادی مالیات مهریه: بررسی ابعاد و اهداف
در سال های اخیر، با توجه به افزایش چشمگیر تعداد پرونده های قضایی مرتبط با مهریه و چالش های اجتماعی و اقتصادی ناشی از آن، از جمله زندانی شدن بسیاری از مردان به دلیل عدم توانایی پرداخت مهریه های سنگین، طرح هایی برای اصلاح قوانین مربوط به مهریه مطرح شده است. یکی از این طرح ها، ایده وضع مالیات بر مهریه های سنگین است که به منظور کنترل و تعدیل این پدیده پیشنهاد گردیده است.
معرفی طرح اصلاح قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و مهریه
طرح اصلاح قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و مهریه که در محافل عمومی به قانون جدید مالیات مهریه نیز شناخته می شود، در حال حاضر در مجلس شورای اسلامی در دست بررسی و مذاکره است. این طرح با هدف بازنگری در سازوکارهای موجود برای تعیین، مطالبه و اجرای مهریه، تغییرات گسترده ای را پیشنهاد می دهد. از جمله مهم ترین تغییرات پیشنهادی در این طرح، گنجاندن مفهوم مالیات بر مهریه است که تا پیش از این در قوانین مالیاتی کشور وجود نداشت.
نمایندگان مجلس و دست اندرکاران این طرح معتقدند که وضع مالیات بر مهریه های سنگین، می تواند به عنوان یک ابزار بازدارنده عمل کرده و زوجین را به تعیین مهریه های منطقی تر و متناسب با توانایی مالی مرد تشویق کند. این رویکرد، در راستای کاهش حجم پرونده های قضایی و حمایت از بنیان خانواده از طریق جلوگیری از تعهدات مالی نامتعارف در ابتدای زندگی مشترک است.
دلایل و اهداف وضع مالیات بر مهریه
وضع مالیات بر مهریه، اهداف متعددی را از سوی طراحان و موافقان این طرح دنبال می کند:
-
کاهش مهریه های غیرمنطقی و سنگین: اصلی ترین هدف، جلوگیری از تعیین مهریه های نجومی است که در بسیاری از موارد به دلیل عدم توانایی پرداخت، به مشکلات جدی حقوقی و اجتماعی منجر می شوند. با اعمال مالیات، بار مالی ناشی از مهریه سنگین، زوجین را به سمت توافقی متعادل تر سوق می دهد.
-
کاهش حجم پرونده های قضایی: مهریه، بخش قابل توجهی از پرونده های دادگاه های خانواده را به خود اختصاص داده است. امید می رود با کاهش مهریه های سنگین، آمار دعاوی مهریه و در نتیجه حجم کار قوه قضاییه نیز کاهش یابد.
-
حمایت از بنیان خانواده: تعیین مهریه های سنگین گاهی اوقات به جای پشتوانه، به عاملی برای تخریب زندگی مشترک تبدیل می شود. این طرح با هدف ایجاد مبنایی واقع بینانه تر برای ازدواج، به تثبیت بنیان خانواده کمک می کند.
-
جلوگیری از زندانی شدن مردان: یکی از تبعات ناگوار مهریه های سنگین، زندانی شدن مردانی است که قادر به پرداخت آن نیستند. این طرح می تواند با کاهش مهریه های غیرقابل پرداخت، به کاهش تعداد زندانیان مهریه کمک کند.
وضعیت کنونی طرح و چشم انداز اجرایی شدن آن
نکته حائز اهمیت این است که این طرح، همان طور که بارها تأکید شد، هنوز به تصویب نهایی نرسیده و اجرایی نشده است. به عبارت دیگر، تا این لحظه، هیچ گونه مالیاتی بر مهریه (از جمله ۱۱۴ سکه مهریه) اعمال نمی شود. سال های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ به عنوان بازه های زمانی مطرح شدن این طرح در مجلس عنوان شده اند، اما تصویب نهایی و ابلاغ آن به عنوان قانون، نیازمند طی مراحل قانونی در مجلس شورای اسلامی و تأیید شورای نگهبان است.
در صورت تصویب این طرح، پیش بینی می شود که از زمان ابلاغ آن، مقررات مالیاتی جدید به مهریه هایی که پس از آن تاریخ ثبت می شوند، اعمال خواهد شد. این امر، مستلزم آگاهی کامل زوجین از مفاد قانون جدید و تبعات مالیاتی مهریه ای است که در سند ازدواج خود درج می کنند.
نحوه محاسبه و نرخ های مالیات ۱۱۴ سکه مهریه در صورت تصویب قانون جدید
در صورت تصویب و اجرایی شدن طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه، یک سیستم مالیاتی پلکانی برای مهریه ها در نظر گرفته خواهد شد. این سیستم به گونه ای طراحی شده که مهریه های پایین تر از معافیت کامل برخوردار باشند و با افزایش تعداد سکه ها، نرخ مالیات نیز به صورت تصاعدی افزایش یابد. این رویکرد، همان طور که پیش تر ذکر شد، با هدف کاهش مهریه های سنگین و تشویق به توافقات منطقی تر اتخاذ شده است.
جدول پلکانی مالیات مهریه
بر اساس طرح پیشنهادی، نرخ های مالیات بر مهریه به شرح زیر تعیین شده اند:
تعداد سکه مهریه | نرخ مالیات (از ارزش کل مهریه) | توضیحات |
---|---|---|
تا ۱۴ سکه بهار آزادی | معافیت کامل | مهریه هایی که تا این سقف تعیین شوند، مشمول هیچ گونه مالیاتی نمی شوند. |
از ۱۵ تا ۱۰۰ سکه بهار آزادی | ۱.۱ درصد | برای مهریه هایی در این بازه، ۱.۱ درصد از ارزش کل مهریه به عنوان مالیات دریافت می شود. |
از ۱۰۱ تا ۲۰۰ سکه بهار آزادی | ۲ درصد | ۱۱۴ سکه مهریه در این بازه قرار می گیرد و مشمول نرخ ۲ درصد مالیات می شود. |
بیش از ۲۰۰ سکه بهار آزادی | ۱۵ درصد | بالاترین نرخ مالیات برای مهریه های سنگین در این دسته اعمال خواهد شد. |
این جدول نشان می دهد که ۱۱۴ سکه مهریه، در صورت تصویب قانون جدید، در پله دوم مالیاتی یعنی بین ۱۰۱ تا ۲۰۰ سکه قرار می گیرد و مشمول نرخ ۲ درصد مالیات خواهد بود. این نرخ گذاری، در راستای سیاست گذاری برای تعدیل مهریه های متعارف و جلوگیری از تعیین مهریه های بسیار بالا است.
مثال عملی: محاسبه مالیات ۱۱۴ سکه مهریه
برای درک بهتر نحوه محاسبه مالیات ۱۱۴ سکه مهریه، یک مثال کاربردی ارائه می شود. فرض کنید ارزش روز هر سکه بهار آزادی، مبلغ فرضی ۴۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان باشد (لازم به ذکر است که این رقم فرضی بوده و ارزش روز سکه همواره در حال تغییر است و در زمان محاسبه واقعی باید نرخ روز استعلام شود).
فرمول کلی محاسبه مالیات مهریه:
مالیات مهریه = (نرخ مالیات ÷ ۱۰۰) × ارزش کل سکه ها
مراحل محاسبه برای ۱۱۴ سکه:
-
تعیین بازه مالیاتی: همان طور که در جدول بالا مشاهده شد، ۱۱۴ سکه در بازه ۱۰۱ تا ۲۰۰ سکه قرار می گیرد که نرخ مالیات آن ۲ درصد است.
-
محاسبه ارزش کل ۱۱۴ سکه:
۱۱۴ سکه × ۴۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان (ارزش فرضی هر سکه) = ۴,۵۶۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
بنابراین، ارزش کل ۱۱۴ سکه مهریه در این مثال فرضی، چهار میلیارد و پانصد و شصت میلیون تومان است.
-
اعمال نرخ مالیات ۲ درصد بر ارزش کل:
(۲ ÷ ۱۰۰) × ۴,۵۶۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان = ۹۱,۲۰۰,۰۰۰ تومان
بر این اساس، در مثال فرضی فوق، مالیات ۱۱۴ سکه مهریه در صورت تصویب قانون جدید و با نرخ روز سکه معادل ۴۰ میلیون تومان، مبلغ ۹۱,۲۰۰,۰۰۰ تومان خواهد بود. این مبلغ، در زمان مقرر، به صورت مشترک توسط زوجین پرداخت خواهد شد که جزئیات آن در بخش بعدی مورد بررسی قرار می گیرد.
یکی از اهداف اصلی طرح مالیات بر مهریه، کاهش مهریه های غیرمنطقی و تعدیل تعهدات مالی زوجین در ابتدای زندگی مشترک است تا از این طریق، بنیان خانواده تقویت شده و از بروز مشکلات حقوقی و اجتماعی بعدی پیشگیری شود.
مسئولیت و زمان پرداخت مالیات مهریه (در صورت اجرایی شدن قانون)
یکی از مهم ترین ابعاد طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه، تعیین مسئولیت پرداخت این مالیات و همچنین زمان دقیق انجام آن است. این موضوع به طور مستقیم بر برنامه ریزی مالی زوجین در شرف ازدواج تأثیرگذار خواهد بود.
پرداخت کننده مالیات: زوجین به صورت مشترک
در طرح پیشنهادی اصلاح قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و مهریه، برخلاف تصور عمومی که ممکن است زن را به دلیل دریافت مهریه مسئول پرداخت مالیات بداند، مسئولیت پرداخت مالیات مهریه به صورت مشترک و مساوی بر عهده هر دو طرف عقد (زوج و زوجه) قرار داده شده است. این به آن معناست که هر یک از زوجین ملزم به پرداخت ۵۰ درصد از مبلغ مالیات متعلقه خواهند بود.
این تصمیم با هدف ایجاد عدالت و مساوات بین طرفین و همچنین افزایش حس مسئولیت پذیری مشترک در قبال تعهدات مالی مهریه اتخاذ شده است. فرض بر این است که با تقسیم بار مالیاتی بین زوجین، فشار اقتصادی بر هیچ یک از طرفین به تنهایی بیش از حد نخواهد بود و هر دو در تصمیم گیری برای تعیین میزان مهریه، ملاحظات مالیاتی را مد نظر قرار خواهند داد. این رویکرد به طور غیرمستقیم، زوجین را تشویق می کند تا در تعیین میزان مهریه، واقع بینانه تر عمل کنند.
زمان الزام آور پرداخت
بر اساس طرح پیشنهادی، زمان پرداخت مالیات مهریه هنگام ثبت عقدنامه در دفاتر اسناد رسمی تعیین شده است. این بدان معناست که زوجین، در زمان مراجعه به دفترخانه برای ثبت رسمی ازدواج و امضای عقدنامه، موظف خواهند بود که همزمان با سایر هزینه های ثبت، مالیات مربوط به مهریه (در صورتی که مشمول مالیات باشد) را نیز پرداخت نمایند.
اهمیت این موضوع در آن است که در صورت عدم پرداخت مالیات مربوطه، امکان دریافت سند ازدواج برای زوجین وجود نخواهد داشت. عدم صدور سند ازدواج، تبعات حقوقی متعددی از جمله عدم امکان طرح دعاوی در دادگاه خانواده (مانند دعاوی طلاق، مهریه، نفقه و…) را در پی خواهد داشت. این سازوکار به نوعی تضمین کننده اجرای مقررات مالیاتی و از سوی دیگر، تأکید بر اهمیت توافقات مالی در ابتدای زندگی مشترک است.
این روال به خصوص برای مهریه های عندالمطالبه نیز صدق می کند؛ یعنی حتی اگر مهریه عندالمطالبه باشد و قرار نباشد بلافاصله پرداخت شود، مالیات آن (در صورت شمول) باید در همان زمان ثبت عقد پرداخت گردد. این امر نشان دهنده تأکید قانون گذار بر شفافیت مالی از همان لحظه آغاز پیوند زناشویی است.
تحلیل مزایا و معایب احتمالی طرح مالیات بر مهریه
هر طرح قانونی جدیدی، به ویژه در حوزه ای حساس مانند مهریه و مسائل خانوادگی، با واکنش ها و دیدگاه های متفاوتی روبرو می شود. طرح مالیات بر مهریه نیز از این قاعده مستثنی نیست و هم موافقان و هم مخالفان، دلایل و استدلال های خاص خود را برای حمایت یا نقد آن مطرح می کنند. بررسی این مزایا و معایب احتمالی، به درک عمیق تر ابعاد این طرح کمک می کند.
مزایای طرح از منظر موافقان
موافقان طرح مالیات بر مهریه، عمدتاً با نگاهی به مشکلات موجود در سیستم حقوقی و اجتماعی مرتبط با مهریه، به دفاع از این طرح می پردازند:
-
کاهش تعیین مهریه های غیرمنطقی و سنگین: بارزترین مزیت این طرح، ایجاد بازدارندگی در برابر تعیین مهریه های نجومی است. وقتی زوجین بدانند که برای مهریه های بالا باید مالیات قابل توجهی پرداخت کنند، به احتمال زیاد به سمت توافق بر سر مهریه ای معقول تر و در حد توان مالی زوج متمایل می شوند. این امر، از ابتدا، زندگی مشترک را بر پایه های واقع بینانه تری استوار می سازد.
-
کاهش حجم پرونده های قضایی و زندانیان مهریه: با تعدیل مهریه ها، انتظار می رود تعداد پرونده های مهریه در دادگاه ها کاهش یابد. این کاهش، به نوبه خود، از بار سنگین قوه قضاییه کاسته و مهم تر از آن، به کاهش تعداد مردان زندانی به دلیل عدم توانایی در پرداخت مهریه کمک می کند. این موضوع، جنبه انسانی و اجتماعی بسیار مهمی دارد.
-
تسریع روند مطالبه مهریه (در کنار قوانین دیگر): برخی معتقدند که این طرح، در کنار سایر اصلاحات قانونی، می تواند به تسریع روند مطالبه مهریه کمک کند. اگر مهریه با واقعیت های مالی زوج همخوانی داشته باشد، احتمال پرداخت آن و حل و فصل سریع تر اختلافات بیشتر می شود.
-
تثبیت بنیان خانواده بر اساس واقعیت های مالی: با توجه به اینکه ازدواج یک نهاد اجتماعی-اقتصادی است، منطقی است که تعهدات مالی آن نیز بر اساس واقعیت های اقتصادی زوجین بنا شود. این طرح تلاش می کند تا با اجبار به نگاه واقع بینانه، بنیان خانواده را از همان ابتدا مستحکم تر کند و از بروز اختلافات مالی شدید در آینده جلوگیری نماید.
چالش ها و انتقادات از منظر مخالفان
در مقابل، مخالفان طرح مالیات بر مهریه نیز استدلال های محکم و قابل توجهی را مطرح می کنند که بیشتر بر حقوق زنان و نقش مهریه به عنوان پشتوانه تأکید دارد:
-
محدود کردن حقوق مالی زنان: منتقدان بر این باورند که مهریه، به عنوان یک حق مالی شرعی و قانونی برای زن، نباید مشمول مالیات قرار گیرد. آنها معتقدند این طرح می تواند به محدود کردن حقوق مالی زنان و تضعیف جایگاه مالی آن ها در زندگی مشترک منجر شود.
-
افزایش فشار مالی بر زوجین در ابتدای زندگی مشترک: مخالفان اشاره می کنند که زوجین جوان در ابتدای زندگی مشترک با هزینه های سنگینی روبرو هستند. اضافه شدن مبلغی به عنوان مالیات مهریه، می تواند فشار مالی بیشتری را بر آنها تحمیل کرده و آغاز زندگی مشترک را دشوارتر سازد. در بسیاری از موارد، حتی مهریه های متعارف نیز برای جوانان قابل پرداخت نیست، چه برسد به اضافه شدن مالیات.
-
تأثیر بر نقش مهریه به عنوان پشتوانه مالی یا ابزار طلاق برای زنان: در جامعه ای که حق طلاق عمدتاً در اختیار مرد است، مهریه برای بسیاری از زنان به عنوان یک پشتوانه مالی در صورت جدایی و یا ابزاری برای به دست آوردن حق طلاق یا توافق بر سر آن عمل می کند. وضع مالیات بر مهریه، ممکن است این پشتوانه را تضعیف کرده و زنان را در موقعیت آسیب پذیرتری قرار دهد.
-
پیچیدگی های اجرایی: نحوه ارزش گذاری سکه در زمان عقد و پرداخت مالیات، نوسانات شدید قیمت سکه، و چگونگی اجرای این قانون در عمل می تواند چالش های اجرایی و اداری زیادی را به همراه داشته باشد که ممکن است منجر به افزایش فساد یا بی عدالتی شود.
به طور خلاصه، در حالی که موافقان به دنبال حل مشکلات اجتماعی و قضایی ناشی از مهریه های سنگین هستند، مخالفان نگران تضعیف حقوق زنان و افزایش مشکلات مالی در ابتدای زندگی مشترک هستند. این دو دیدگاه، نیازمند تعادل و بررسی دقیق تمامی جوانب در فرایند قانون گذاری است.
نکات تکمیلی و پرسش های رایج
مبحث مالیات مهریه، فارغ از طرح های پیشنهادی، ابعاد دیگری نیز دارد که آگاهی از آن ها برای هر شهروندی که با موضوع مهریه سروکار دارد، ضروری است. این نکات به شفافیت بیشتر موضوع کمک کرده و از بروز سوءتفاهمات احتمالی جلوگیری می کند.
مالیات بر عایدی سرمایه و مهریه
یکی از مفاهیمی که در سال های اخیر در کشور ما مطرح شده و در آینده ممکن است فراگیرتر شود، مالیات بر عایدی سرمایه است. در صورتی که فردی (اعم از زن یا مرد) سکه هایی را که به عنوان مهریه دریافت کرده، به قصد کسب سود و با مبالغ بالا معامله کند، سود حاصل از این معاملات می تواند مشمول مالیات بر عایدی سرمایه شود. این مالیات به اصل مهریه تعلق نمی گیرد، بلکه به سودی که از خرید و فروش مکرر یا نگهداری و فروش در زمان افزایش قیمت به دست آمده است، تعلق می گیرد. تشخیص فعالیت تجاری از نگهداری برای مصرف، معمولاً بر اساس تعداد و دفعات معامله تعیین می شود و قوانین مربوط به آن در دست تدوین یا اجرا است.
مالیات نقل و انتقال اموال غیرمنقول در قالب مهریه
همان طور که در ابتدای مقاله اشاره شد، اگر مهریه به صورت اموال غیرمنقول مانند ملک یا خودرو تعیین شده باشد، خودِ انتقال مالکیت این اموال در قالب مهریه، طبق ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم، معاف از مالیات است. این بدان معناست که هنگام ثبت انتقال سند ملک یا خودرو از نام زوج به نام زوجه به عنوان مهریه، مالیات نقل و انتقال رایجی که در سایر معاملات خرید و فروش اعمال می شود، دریافت نمی گردد. اما اگر زوجه پس از تملک این اموال به عنوان مهریه، اقدام به فروش آن ها به شخص ثالث کند، آن معامله فروش، مشمول مالیات های مرسوم نقل و انتقال خواهد شد.
مهریه های گذشته و قانون جدید
یکی از پرسش های رایج این است که آیا در صورت تصویب قانون جدید مالیات مهریه، این قانون عطف به ماسبق شده و مهریه هایی که در گذشته (قبل از تاریخ تصویب و اجرا) تعیین و ثبت شده اند نیز مشمول مالیات خواهند شد؟ اصل بر این است که قوانین مالیاتی جدید، عطف به ماسبق نمی شوند، مگر اینکه در خود قانون به صراحت بیان شده باشد. بنابراین، منطق حقوقی حکم می کند که در صورت تصویب قانون جدید مالیات بر مهریه، تنها مهریه هایی که پس از تاریخ اجرایی شدن این قانون در دفاتر اسناد رسمی ثبت می شوند، مشمول مقررات جدید مالیاتی خواهند بود و مهریه های ثبت شده قبلی از این قاعده مستثنی هستند. این رویکرد به منظور حفظ ثبات حقوقی و جلوگیری از نقض حقوق مکتسبه افراد در گذشته است.
نتیجه گیری و توصیه های حقوقی
مبحث مالیات ۱۱۴ سکه مهریه، همانند سایر جنبه های مالیاتی مهریه، پیچیدگی های خاص خود را دارد که مستلزم آگاهی دقیق از قوانین جاری و طرح های آتی است. در حال حاضر و بر اساس ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم، مهریه (شامل ۱۱۴ سکه) به خودی خود و صرفاً به دلیل تعلق به زن، مشمول هیچ گونه مالیاتی نیست. این یک اصل حقوقی ثابت است و هرگونه ادعای دریافت مالیات از اصل مهریه تا زمان تصویب و ابلاغ قانون جدید، فاقد مبنای قانونی است.
با این حال، لازم است تأکید شود که طرح اصلاح قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و مهریه که در آن ایده وضع مالیات پلکانی بر مهریه های بالای ۱۴ سکه مطرح شده، همچنان در مجلس شورای اسلامی در دست بررسی است و هنوز به مرحله تصویب و اجرایی شدن نرسیده است. در صورت تصویب نهایی این طرح، ۱۱۴ سکه مهریه در بازه ۱۰۱ تا ۲۰۰ سکه قرار گرفته و مشمول نرخ ۲ درصد مالیات خواهد بود که مسئولیت پرداخت آن به صورت مشترک (۵۰/۵۰) بر عهده زوجین خواهد بود و زمان پرداخت آن نیز هنگام ثبت عقدنامه در دفترخانه تعیین شده است.
توصیه پایانی و حیاتی به تمامی زوجین جوان و افراد درگیر با مسائل مهریه این است که همواره اخبار و اطلاعیه های رسمی مربوط به تصویب قوانین جدید را از مراجع معتبر پیگیری کنند. در زمان تعیین مهریه و قبل از امضای هرگونه سند رسمی، مشورت با یک وکیل یا مشاور حقوقی مجرب امری ضروری است. این اقدام می تواند به شما کمک کند تا با آگاهی کامل از تمامی ابعاد حقوقی و مالی، از جمله وضعیت مالیاتی احتمالی، تصمیم گیری آگاهانه و مسئولانه ای داشته باشید و از بروز مشکلات و ابهامات در آینده جلوگیری به عمل آورید. تعیین مهریه ای معقول و متناسب با توانایی های مالی، همواره بهترین رویکرد برای آغاز یک زندگی مشترک پایدار و عاری از چالش های حقوقی و اقتصادی است.