مدت زمان گرفتن سند المثنی ملک

مدت زمان گرفتن سند المثنی ملک معمولاً بین ۱ تا ۳ ماه به طول می انجامد. این فرآیند شامل مراحل مختلفی نظیر اعلام فقدان سند، تهیه استشهادیه محلی، انتشار آگهی در روزنامه کثیرالانتشار، و طی کردن مهلت های قانونی اعتراض است. در صورت تکمیل بودن مدارک و عدم وجود مشکلات حقوقی یا اعتراض احتمالی، می توان انتظار داشت که این بازه زمانی رعایت شود.

سند مالکیت، مهم ترین مدرک رسمی برای اثبات مالکیت یک ملک به شمار می رود. این سند حقوق قانونی و حق تصرف مالک را به صورت رسمی تثبیت می کند و در تمامی معاملات و امور حقوقی مربوط به ملک، نقش محوری دارد. اهمیت این سند تا حدی است که فقدان یا آسیب دیدگی آن می تواند چالش های جدی برای مالکان ایجاد کند. گم شدن، سرقت، آتش سوزی، سیل یا هرگونه حادثه دیگری که منجر به از بین رفتن یا غیرقابل استفاده شدن سند اصلی مالکیت شود، ایجاب می کند که مالک برای دریافت سند المثنی اقدام نماید.

فرآیند دریافت سند المثنی ملک یک روند اداری و حقوقی مشخص است که توسط سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تعریف شده است. این فرآیند برای حفظ حقوق مالکان و جلوگیری از سوءاستفاده های احتمالی طراحی شده است. آشنایی با جزئیات این مراحل، مدارک مورد نیاز و مدت زمان تقریبی هر بخش، می تواند به مالکان کمک کند تا با آگاهی کامل و بدون اتلاف وقت و انرژی، سند المثنی ملک خود را دریافت کنند.

سند المثنی ملک چیست و چه ضرورتی دارد؟

سند المثنی ملک، همانند سند اصلی مالکیت، یک سند رسمی و معتبر است که حقوق مالکیت فرد را بر یک ملک مشخص تأیید می کند. این سند جایگزین سند اصلی می شود که بنا به دلایل مختلفی نظیر مفقودی، آسیب دیدگی کامل یا جزئی، یا در دسترس نبودن آن، امکان استفاده از سند اولیه وجود ندارد. اعتبار حقوقی سند المثنی با سند اصلی برابر است و تمامی حقوق و تعهدات ناشی از مالکیت را برای دارنده آن به همراه دارد.

ضرورت دریافت سند المثنی از آنجا ناشی می شود که بدون سند رسمی مالکیت، امکان انجام بسیاری از امور حقوقی و مالی مرتبط با ملک وجود نخواهد داشت. این امور شامل خرید و فروش، رهن و اجاره، اخذ تسهیلات بانکی با وثیقه ملک، نقل و انتقال قهری (انتقال به ورثه)، یا هرگونه معامله و اقدام قانونی دیگر می شود. فقدان سند می تواند منجر به توقف این فرآیندها، ایجاد بلاتکلیفی حقوقی و حتی زمینه را برای ادعاهای ناروا از سوی اشخاص ثالث فراهم آورد. قانون گذار با پیش بینی ساز و کار صدور سند المثنی، راهکاری برای احیای حقوق مالکیت و تسهیل گردش اموال در جامعه فراهم آورده است.

در چه شرایطی می توان برای سند المثنی اقدام کرد؟

امکان درخواست سند المثنی ملک تنها در شرایط خاص و مشخصی که در قانون و آیین نامه های ثبتی پیش بینی شده اند، فراهم است. درک دقیق این شرایط به متقاضیان کمک می کند تا با اطمینان از واجد شرایط بودن، فرآیند را آغاز نمایند. مهم ترین مواردی که امکان دریافت سند المثنی را فراهم می کنند عبارتند از:

• مفقودی یا گم شدن سند مالکیت: این رایج ترین دلیل برای درخواست سند المثنی است. گم شدن سند می تواند ناشی از عوامل مختلفی باشد؛ از جمله فراموشی محل نگهداری، سرقت، بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله، آتش سوزی یا حتی تخریب در اثر حوادث ناخواسته. در هر یک از این حالات، اگر مالک نتواند سند اصلی خود را پیدا کند، مجاز به درخواست سند المثنی خواهد بود.
• آسیب دیدگی و از بین رفتن کامل یا جزئی سند: گاهی اوقات سند اصلی به طور کامل از بین نمی رود، اما به دلیل آسیب های فیزیکی مانند پارگی، سوختگی جزئی، یا فرسودگی شدید، قابلیت استناد و استفاده قانونی خود را از دست می دهد. در این موارد نیز با ارائه سند آسیب دیده به اداره ثبت، می توان برای دریافت سند المثنی اقدام نمود.
• سند در اختیار شخص ثالث باشد و استرداد آن ممکن نباشد: در برخی شرایط، سند مالکیت ممکن است به دلایل مختلف (مانند امانت، وثیقه غیرقانونی، یا تصرف غیرقانونی) در اختیار شخص دیگری قرار گرفته باشد. اگر مالک نتواند از طریق مذاکره یا اقدامات قانونی معمول سند خود را بازپس گیرد و دادگاه نیز حکم به استرداد سند صادر کند، اما امکان اجرای حکم و بازپس گیری سند وجود نداشته باشد، با ارائه گواهی از دادگاه، می توان درخواست صدور سند المثنی را مطرح کرد.
• عدم همکاری یکی از وراث برای ارائه سند مورث: در مواردی که ملک به صورت ارثی به چندین وارث منتقل شده و سند اصلی نزد یکی از وراث است، اما آن وارث از ارائه سند برای انجام امور قانونی مربوط به سایر وراث خودداری می کند، سایر وراث می توانند با ارائه گواهی انحصار وراثت و طی مراحل قانونی، برای دریافت سند المثنی سهم خود اقدام نمایند. این مورد در تبصره ۳ ماده ۱۲۰ آیین نامه ثبت اسناد و املاک به صراحت ذکر شده است.

در تمامی این موارد، مسئولیت اثبات شرایط و ارائه مدارک لازم بر عهده متقاضی است. دقت در تهیه و ارائه مدارک، نقش کلیدی در تسریع و موفقیت فرآیند صدور سند المثنی خواهد داشت.

مدت زمان گرفتن سند المثنی ملک چقدر است؟ (تحلیل جامع)

یکی از اصلی ترین دغدغه های متقاضیان سند المثنی ملک، آگاهی از مدت زمان لازم برای طی کردن این فرآیند است. به طور کلی، مدت زمان گرفتن سند المثنی ملک در صورت تکمیل بودن مدارک و عدم بروز مشکلات پیش بینی نشده، معمولاً بین ۱ تا ۳ ماه به طول می انجامد. این بازه زمانی، یک تخمین است و می تواند بسته به عوامل مختلفی کوتاه تر یا طولانی تر شود. برای درک بهتر این مدت زمان، لازم است مراحل اصلی و زمان بندی تقریبی هر یک را بررسی کنیم:

• مرحله آماده سازی و درخواست اولیه: (حدود ۱ تا ۲ هفته)

  این مرحله شامل جمع آوری مدارک هویتی، اسناد اثبات مالکیت (در صورت وجود کپی یا تصویر سند اصلی)، تکمیل فرم درخواست سند المثنی و تهیه استشهادیه محلی است. اخذ امضای سه شاهد معتبر و گواهی امضای آن ها در یکی از دفاتر اسناد رسمی، بخشی از این مرحله است که ممکن است چند روز زمان ببرد.

• مرحله انتشار آگهی در روزنامه: (حدود ۱۰ روز مهلت قانونی)

  پس از ارائه درخواست و مدارک به اداره ثبت، این اداره اقدام به انتشار آگهی فقدان سند در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار می کند. از تاریخ انتشار این آگهی، یک مهلت قانونی ده روزه برای اعتراض اشخاص ثالث تعیین می شود. این مهلت به منظور جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده یا ادعاهای حقوقی احتمالی است.

• مرحله بررسی و صدور سند المثنی: (حدود ۲ تا ۴ هفته)

  پس از اتمام مهلت ده روزه اعتراض و در صورت عدم وصول هیچ گونه اعتراضی، اداره ثبت اسناد و املاک پرونده را مورد بررسی نهایی قرار می دهد. این بررسی شامل تطابق اطلاعات، استعلام از سوابق ثبتی و اطمینان از صحت درخواست است. پس از تأیید نهایی، دستور صدور سند المثنی (معمولاً به صورت تک برگ) صادر می شود و سند جدید برای تحویل آماده خواهد شد.

عوامل مؤثر بر افزایش یا کاهش این مدت زمان:

عوامل متعددی می توانند بر مدت زمان کلی دریافت سند المثنی ملک تأثیر بگذارند:

• کامل بودن مدارک: اصلی ترین عامل در سرعت بخشیدن به فرآیند، ارائه تمامی مدارک به صورت کامل و بدون نقص است. هرگونه نقص در مدارک می تواند منجر به تأخیر در روند رسیدگی شود.
• عدم اعتراض یا وجود مشکلات حقوقی: در صورت عدم وصول اعتراض در مهلت مقرر و نبود هیچ گونه مشکل حقوقی یا قضایی مرتبط با ملک، فرآیند با سرعت بیشتری پیش می رود. اما در صورت اعتراض یا بروز اختلاف، ممکن است پرونده به مراجع قضایی ارجاع شود که این امر به طور قابل توجهی زمان را افزایش می دهد.
• شلوغی و حجم کاری اداره ثبت: در برخی دوره های زمانی یا در برخی مناطق، حجم کاری ادارات ثبت بالا است که می تواند منجر به کندی در رسیدگی به پرونده ها شود.
• پیگیری مداوم متقاضی: پیگیری منظم و صحیح از سوی متقاضی می تواند در تسریع برخی مراحل اداری مؤثر باشد.
• مسائل خاص مربوط به وراثت یا اشخاص ثالث: در مواردی که ملک ورثه ای است و پیچیدگی های خاصی در زمینه انحصار وراثت یا عدم همکاری برخی وراث وجود دارد، یا زمانی که سند در اختیار شخص ثالث بوده و بازپس گیری آن دشوار است، زمان بیشتری برای حل و فصل مسائل نیاز خواهد بود.

با توجه به پیچیدگی های احتمالی و ضرورت بررسی دقیق، توصیه می شود متقاضیان برای دریافت سند المثنی ملک، صبور بوده و تمامی مراحل را با دقت و پشتکار پیگیری کنند. یک برنامه ریزی دقیق و آمادگی کامل می تواند به کاهش زمان انتظار کمک شایانی کند.

جدول زیر یک نمایش بصری از زمان بندی تقریبی مراحل را ارائه می دهد:

مرحله	فعالیت اصلی	مدت زمان تقریبی
۱	آماده سازی مدارک و استشهادیه	۱ تا ۲ هفته
۲	ارائه درخواست و انتشار آگهی	چند روز
۳	مهلت قانونی ۱۰ روزه اعتراض	۱۰ روز
۴	بررسی نهایی و صدور سند	۲ تا ۴ هفته
مجموع (در صورت عدم مشکل)		۱ تا ۳ ماه

مراحل گام به گام دریافت سند المثنی ملک

دریافت سند المثنی ملک یک فرآیند مرحله ای است که نیاز به دقت و پیگیری دارد. هر گام با هدف خاصی طراحی شده و تکمیل صحیح آن برای پیشبرد پرونده ضروری است. در ادامه به تشریح گام های اجرایی این فرآیند می پردازیم:

گام ۱: اعلام کتبی فقدان سند و تهیه استشهادیه محلی

نخستین قدم برای درخواست سند المثنی، اعلام رسمی و کتبی فقدان سند مالکیت به اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک است. متقاضیان می توانند با مراجعه حضوری به اداره ثبت مربوطه یا از طریق سامانه الکترونیکی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور (ssaa.ir) فرم درخواست سند المثنی را تکمیل نمایند. در این فرم، مشخصات کامل ملک، مالک، و چگونگی مفقودی یا از بین رفتن سند باید با جزئیات دقیق شرح داده شود. همزمان با این اقدام، تهیه استشهادیه محلی نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. استشهادیه برگه ای است که در آن، حداقل سه نفر از افراد مورد اعتماد و مطلع (معمولاً همسایگان یا آشنایان قدیمی) فقدان سند را گواهی می کنند. امضای این شهود باید در یکی از دفاتر اسناد رسمی توسط سردفتر گواهی و تأیید شود. دقت در تکمیل صحیح استشهادیه و صحت اطلاعات شهود، نقش بسزایی در اعتبار این مدرک دارد.

گام ۲: ارائه مدارک و پرداخت هزینه ها

پس از تکمیل فرم درخواست و تهیه استشهادیه گواهی شده، متقاضی باید تمامی مدارک لازم (که در بخش های آتی به تفصیل شرح داده خواهد شد) را به اداره ثبت اسناد و املاک مربوطه تحویل دهد. همراه با ارائه مدارک، پرداخت هزینه های اداری مربوط به ثبت درخواست و همچنین هزینه انتشار آگهی در روزنامه کثیرالانتشار ضروری است. مبلغ این هزینه ها بسته به تعرفه های سالانه و نوع روزنامه ممکن است متغیر باشد. پس از تحویل مدارک و پرداخت هزینه ها، اداره ثبت یک شماره پیگیری به متقاضی ارائه می دهد که برای پیگیری وضعیت پرونده در مراحل بعدی کاربرد خواهد داشت.

گام ۳: انتشار آگهی در روزنامه کثیرالانتشار

با وصول درخواست و تأیید اولیه مدارک، اداره ثبت اسناد و املاک اقدام به انتشار یک نوبت آگهی فقدان سند در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار یا نشریات محلی دارای مجوز می کند. محتویات این آگهی شامل اطلاعات کلیدی نظیر نام و نام خانوادگی مالک، شماره پلاک ثبتی ملک، محل وقوع ملک، خلاصه ادعای مفقودی سند، و همچنین ذکر هرگونه معاملات ثبت شده ای است که در سند مالکیت درج شده بود. هدف اصلی از انتشار این آگهی، اطلاع رسانی عمومی و فراهم آوردن فرصتی برای اشخاص ثالث است تا در صورت داشتن هرگونه ادعا، اعتراض یا اطلاعاتی درباره سند مفقود شده، آن را به اداره ثبت اعلام نمایند.

گام ۴: مهلت قانونی اعتراض و بررسی توسط اداره ثبت

از تاریخ انتشار آگهی در روزنامه، یک مهلت قانونی ده روزه برای اعتراض اشخاص ثالث تعیین می شود. در این بازه زمانی، هر شخص حقیقی یا حقوقی که نسبت به صدور سند المثنی برای ملک مذکور اعتراضی دارد (به عنوان مثال، ادعای مالکیت یا داشتن اطلاعاتی درباره سند اصلی)، می تواند با ارائه مدارک و مستندات خود به اداره ثبت مراجعه و اعتراض خود را ثبت کند. در صورت عدم وصول هیچ گونه اعتراضی در این مدت، اداره ثبت فرآیند صدور سند المثنی را ادامه می دهد. اما اگر اعتراضی واصل شود، اداره ثبت ابتدا به بررسی موضوع می پردازد. در صورت تشخیص وجود ابهام یا اختلاف جدی، پرونده ممکن است به مراجع قضایی ارجاع داده شود که در این صورت، فرآیند صدور سند المثنی تا زمان تعیین تکلیف نهایی از سوی دادگاه متوقف خواهد شد.

گام ۵: صدور سند المثنی تک برگ و تحویل

پس از اتمام مهلت قانونی اعتراض و در صورت عدم وجود موانع قانونی یا حقوقی، اداره ثبت اسناد و املاک پرونده را برای بررسی نهایی به جریان می اندازد. در این مرحله، کارشناسان ثبت، کلیه اطلاعات و مدارک را بازبینی کرده و از صحت تمامی مراحل اطمینان حاصل می کنند. پس از تأیید نهایی، دستور صدور سند مالکیت جدید (اغلب به صورت تک برگ) صادر می شود. سند تک برگ حاوی اطلاعات کامل ملک و مالک است و از اعتبار قانونی بالایی برخوردار است. نحوه تحویل سند المثنی نیز می تواند به صورت حضوری از اداره ثبت یا از طریق پست (بسته به سیاست های اداره مربوطه) انجام پذیرد. متقاضی با ارائه کارت شناسایی معتبر و شماره پیگیری، سند جدید خود را تحویل خواهد گرفت.

مدارک لازم برای درخواست سند المثنی ملک

آماده سازی و ارائه کامل مدارک از مهم ترین گام ها در تسریع فرآیند دریافت سند المثنی است. هرگونه نقص یا کمبود در مدارک می تواند منجر به تأخیر در روند رسیدگی و حتی توقف پرونده شود. فهرست جامع مدارک مورد نیاز عبارتند از:

1. کارت ملی و شناسنامه مالک (یا وکیل قانونی): ارائه اصل و کپی تمامی صفحات شناسنامه و کارت ملی متقاضی الزامی است. در صورتی که وکیل رسمی اقدام می کند، ارائه مدارک شناسایی وکیل به همراه وکالت نامه رسمی نیز ضروری است.
2. فرم تکمیل شده درخواست سند المثنی: این فرم از طریق اداره ثبت اسناد و املاک یا وب سایت سازمان ثبت (ssaa.ir) قابل دریافت و تکمیل است. تمامی قسمت ها باید با دقت و صحت تکمیل و امضا شوند.
3. اصل و کپی استشهادیه محلی گواهی شده: استشهادیه باید توسط حداقل سه نفر از شهود امضا شده و امضای آن ها در یکی از دفاتر اسناد رسمی گواهی شده باشد.
4. تصویر یا کپی سند مالکیت اصلی (در صورت موجود بودن): حتی اگر سند اصلی گم شده باشد، در صورت وجود کپی یا تصویر واضح از آن، ارائه آن به اداره ثبت می تواند در تسریع فرآیند و تأیید اطلاعات کمک کننده باشد.
5. مدارک اثبات مالکیت: این مدارک شامل مبایعه نامه، قولنامه، سند بیع قطعی یا هرگونه سند دیگری است که انتقال مالکیت به نام متقاضی را اثبات می کند. این مدارک به اداره ثبت کمک می کند تا سوابق مالکیت را بررسی کند.
6. گواهی انحصار وراثت (برای املاک ورثه ای): در صورتی که ملک به صورت ارثی به متقاضی رسیده باشد و مالک اصلی فوت کرده باشد، ارائه گواهی انحصار وراثت و سایر مدارک مربوط به وراثت الزامی است.
7. فیش های پرداختی هزینه های اداری و آگهی: رسیدهای مربوط به پرداخت هزینه های انتشار آگهی در روزنامه و سایر هزینه های اداری اداره ثبت باید ضمیمه پرونده شود.
8. وکالت نامه رسمی (در صورت اقدام توسط وکیل): اگر فرآیند توسط وکیل قانونی پیگیری می شود، ارائه وکالت نامه رسمی و معتبر با حدود اختیارات مشخص الزامی است.

هزینه های مربوط به اخذ سند المثنی ملک

فرآیند دریافت سند المثنی ملک، همانند سایر فرآیندهای اداری، مستلزم پرداخت هزینه هایی است. این هزینه ها معمولاً شامل موارد زیر می شود و میزان دقیق آن ها ممکن است بسته به تعرفه های سالانه، نوع روزنامه برای آگهی و محل وقوع ملک متغیر باشد:

• هزینه انتشار آگهی در روزنامه کثیرالانتشار: این بخش از هزینه ها، عمده ترین هزینه را تشکیل می دهد. مبلغ آن بستگی به سیاست های روزنامه انتخابی، تعداد کلمات آگهی و نوع چاپ (ساده یا فوری) دارد. به طور تقریبی این هزینه می تواند از چند صد هزار تومان تا بیش از یک میلیون تومان متغیر باشد.
• هزینه های اداری اداره ثبت اسناد و املاک: شامل هزینه های مربوط به تمبر، فرم های درخواست، و سایر عوارض و تعرفه های اداری است که برای ثبت و بررسی پرونده اخذ می شود. این مبلغ معمولاً ثابت و بر اساس تعرفه های مصوب است.
• هزینه گواهی امضا در دفتر اسناد رسمی: برای تأیید امضای شهود در استشهادیه محلی، نیاز به مراجعه به دفتر اسناد رسمی و پرداخت هزینه ای برای گواهی امضا است. این هزینه نیز بر اساس تعرفه های مصوب کانون سردفتران و دفتریاران تعیین می شود.
• هزینه های جانبی (در صورت نیاز): در صورتی که متقاضی برای تسریع امور یا رفع مشکلات احتمالی، از وکیل یا مشاور حقوقی استفاده کند، هزینه های مربوط به حق الوکاله یا مشاوره نیز به مجموع هزینه ها اضافه خواهد شد. همچنین، هزینه های مربوط به تهیه کپی مدارک، رفت و آمد، و سایر موارد جزئی نیز باید در نظر گرفته شود.

توصیه می شود قبل از شروع فرآیند، از طریق مراجعه به اداره ثبت اسناد و املاک یا تماس با دفاتر اسناد رسمی، از آخرین تعرفه ها و هزینه های دقیق مطلع شوید تا برآورد مالی دقیقی داشته باشید.

نکات مهم و تبصره های قانونی کلیدی

آگاهی از نکات مهم و تبصره های قانونی مرتبط با صدور سند المثنی، می تواند از بروز مشکلات و ابهامات در طول فرآیند جلوگیری کند و به متقاضیان در تصمیم گیری های صحیح یاری رساند. ماده ۱۲۰ آیین نامه اجرایی قانون ثبت اسناد و املاک کشور، اصلی ترین مرجع قانونی برای این موضوع است.

پیدا شدن سند اصلی پس از صدور المثنی

یکی از سناریوهای رایج که ممکن است پس از دریافت سند المثنی اتفاق بیفتد، پیدا شدن سند اصلی مالکیت است. در این شرایط، بسته به اینکه آیا با سند المثنی معامله ای صورت گرفته یا خیر، دو حالت متفاوت پیش می آید:

• اگر با سند المثنی هیچ گونه معامله ای انجام نشده باشد: در این صورت، سند المثنی از اعتبار ساقط شده و سند اصلی مالکیت، اعتبار خود را حفظ می کند. مالک موظف است این موضوع را کتباً به اداره ثبت اسناد و املاک اعلام کرده و برای ابطال سند المثنی اقدام نماید. سپس سند المثنی به همراه سند اصلی به اداره ثبت تحویل داده شده و سند المثنی در پرونده ثبتی بایگانی می شود.
• اگر با سند المثنی معامله ای انجام شده باشد: در این حالت، سند المثنی معتبر شناخته می شود و سند اصلی مالکیت که پیدا شده است، بی اعتبار خواهد شد. مالک باید این موضوع را به اطلاع اداره ثبت رسانده و سند اصلی را تحویل دهد تا پس از ابطال، در پرونده ثبتی ملک بایگانی شود. اعتبار معاملات انجام شده با سند المثنی، محفوظ خواهد ماند.

بررسی تبصره های مهم ماده ۱۲۰ آیین نامه ثبت اسناد و املاک

ماده ۱۲۰ آیین نامه ثبت اسناد و املاک، دارای تبصره های مهمی است که جزئیات و استثنائات فرآیند صدور سند المثنی را تشریح می کند:

• تبصره ۱: اداره ثبت مکلف است هنگام صدور سند المثنی مالکیت، مراتب را کتباً به دفاتر اسناد رسمی حوزه مربوطه اعلام کند و متذکر شود که هرگاه نسبت به پلاک مورد نظر سند المثنی مالکیت، هر نوع سند معامله ای صادر شد، جریان ثبتی ملک را استعلام نمایند. در صورت عدم وجود مانع، دفاتر مکلف به تنظیم و ثبت معامله خواهند بود. در مناطقی که از سیستم رایانه ای استفاده می شود، این اعلام کتبی به دفاتر اسناد رسمی لازم نیست، اما دفاتر موظفند هنگام انجام معامله با سند المثنی، استعلام سند ملک را انجام دهند. تخلف از این دستور، مجازات های قانونی را در پی خواهد داشت.
• تبصره ۲: در شرایطی که سند مالکیت در دست شخص ثالثی باشد و دادگاه حکم به بازگرداندن آن صادر کرده، اما با صدور اجراییه نیز امکان بازگرداندن سند فراهم نشود، مالک می تواند با دریافت گواهی از دادگاه صادرکننده حکم و ارائه آن به اداره ثبت، درخواست صدور سند المثنی را بدهد. در این حالت، نیازی به ارائه استشهادیه و انتشار آگهی فقدان سند مالکیت نیست و اداره ثبت بر اساس گواهی دادگاه، سند المثنی را صادر می کند.
• تبصره ۳: اگر ملک به صورت ارثی باشد و برخی از وراث با ارائه گواهی انحصار وراثت و مدارک مورد نیاز، سهم الارث خود را درخواست کنند و اعلام نمایند که سند مالکیت مورث در دست یکی دیگر از وراث است که از ارائه آن خودداری می کند، اداره ثبت باید ابتدا به وارثی که سند نزد اوست اخطار دهد. پس از انقضای مهلت ده روزه از تاریخ ابلاغ اخطار، اگر سند تحویل داده نشود، اداره ثبت یک بار در روزنامه های معتبر آگهی می کند و در صورت عدم تحویل سند، برای مابقی وراث سند المثنی صادر می شود.
• تبصره ۴: املاکی که سند مالکیت آن ها به نام دولت صادر شده یا بعداً به دولت منتقل شده باشد و مرجع ذی ربط به دلیل از بین رفتن یا گم شدن سند، با گواهی وزارت دارایی و امور اقتصادی، تقاضای صدور المثنی سند مالکیت مفقود را می نماید، از شمول این ماده مستثنی هستند و فرآیند خاص خود را دارند.
• تبصره ۵: در صورتی که بخشی از سند مالکیت (مانند یک صفحه یا بخشی از اطلاعات) آسیب دیده یا از بین رفته باشد، اداره ثبت می تواند با رعایت مراحل مقرر در این ماده، سند المثنی مالکیت را صادر کند و سند ناقص را باطل کرده و در پرونده بایگانی نماید.
• تبصره ۶: در صورت اعلام کتبی مالک در خصوص یافتن سند مالکیت اصلی و اگر هیچ گونه معامله ای با سند المثنی انجام نشده باشد، سند المثنی باطل و مراتب به دفاتر اسناد رسمی ابلاغ می شود. اما اگر معامله ای صورت گرفته باشد، سند مالکیت اصلی اخذ، باطل و در پرونده ثبتی ذخیره خواهد شد.

پیگیری وضعیت درخواست سند المثنی

پس از ارائه درخواست برای صدور سند المثنی ملک، پیگیری مداوم و منظم وضعیت پرونده اهمیت فراوانی دارد. این پیگیری به متقاضیان امکان می دهد تا از مراحل پیشرفت کار آگاه شوند و در صورت نیاز، برای رفع موانع احتمالی اقدام کنند. سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، با هدف تسهیل این فرآیند، امکانات الکترونیکی را برای پیگیری فراهم آورده است.

متقاضیان می توانند با مراجعه به سامانه سازمان ثبت اسناد و املاک کشور (ssaa.ir) و با استفاده از کد رهگیری که در هنگام ثبت درخواست اولیه دریافت کرده اند، از آخرین وضعیت پرونده خود مطلع شوند. در این سامانه، جزئیات مربوط به هر مرحله از رسیدگی به درخواست، از جمله انتشار آگهی، اتمام مهلت اعتراض، و وضعیت صدور سند، قابل مشاهده است. همچنین، سامانه پست یافته (abtasnad.post.ir) نیز ابزاری مفید برای پیگیری است؛ چرا که تحویل نهایی بسیاری از اسناد از طریق شرکت ملی پست انجام می شود و با وارد کردن کد رهگیری در این سامانه، می توان از وضعیت ارسال و تحویل سند مطلع شد.

پیگیری الکترونیکی نه تنها زمان و هزینه متقاضیان را کاهش می دهد، بلکه شفافیت فرآیند را نیز افزایش می دهد. در عین حال، در صورت بروز هرگونه ابهام یا نیاز به اطلاعات تکمیلی، مراجعه حضوری به اداره ثبت مربوطه و مشورت با کارشناسان می تواند راهگشا باشد. توصیه می شود کد رهگیری و تمامی فیش های پرداختی را تا زمان دریافت سند جدید، به دقت نگهداری کنید.

نتیجه گیری

فرآیند دریافت سند المثنی ملک، هرچند ممکن است در نگاه اول پیچیده به نظر رسد، اما با آگاهی کامل از مراحل، مدارک مورد نیاز و قوانین مربوطه، قابل مدیریت و پیگیری است. از دست دادن یا آسیب دیدن سند اصلی مالکیت، اتفاقی ناخوشایند است، اما جای نگرانی نیست؛ زیرا سیستم حقوقی و ثبتی کشور ساز و کار لازم برای جایگزینی آن را فراهم کرده است. مدت زمان گرفتن سند المثنی ملک به طور معمول بین ۱ تا ۳ ماه برآورد می شود، اما این بازه به عواملی مانند تکمیل بودن مدارک، عدم وجود اعتراض یا مشکلات حقوقی و حجم کاری ادارات ثبت بستگی دارد.

دقت در تهیه و ارائه تمامی مدارک، آگاهی از تبصره های ماده ۱۲۰ آیین نامه ثبت، و پیگیری منظم از طریق سامانه های الکترونیکی، سه ستون اصلی برای تسریع و موفقیت در این فرآیند هستند. توصیه می شود در صورت مواجهه با هرگونه ابهام یا پیچیدگی، از مشاوره متخصصین حقوقی و ثبتی بهره مند شوید. این اقدامات نه تنها زمان شما را حفظ می کنند، بلکه اطمینان خاطر لازم را برای حفظ حقوق مالکیت شما فراهم خواهند آورد.